આ લેખ ગુજરાતીમાં વાંચવા માટે અહી ક્લિક કરો

In order to understand the behaviour of children, their habits, interests, tastes and their likings, one really needs to know the child psychology and thus understanding their social and mental development.

Sometimes kids, who are very active, in a gradual manner reduce themselves into a state of inactiveness or almost turn passive. And, following this they tend to become rude and even develop an ignorance trait. Generally these kind of behavioural traits are seen more among the first child of the family. In many cases, children who are constantly being egged on or counseled by their parents slowly develop a sense of passiveness. Especially among the first child of family who is the centre of all the care and receiving complete attention and help at each step of their early lives by their mothers; be it eating meals, carrying out chores for getting ready for the school, dropping him for school bus and again receiving him post-school time, makes him completely inactive.

Other aspects that contribute to first child’s gradual inactiveness and passiveness are:- when sibling rivalry takes place among two kids of a family or while living in a joint family, when performances of two kids are constantly being compared, when another child’s capability is praised again and again, and at a time when a child is criticized in presence of another kid.

Sometimes insistent parents’ constant attempt to control their wards by imposing over-disciplined routine leads to a situation where either the kid becomes passive or makes him aggressive, and starts ignoring the suggestions, instruction and directions given. Also expresses their protest, anger and many times while doing so it may resort to acts which destroys things around.

On occasions like when kids are not able to express their own struggle, disappointments or their dependency; or even for that matter while unable to solve difficulties renders a feeling of being unsafe which makes passive and aggressive. Moreover, issues which lead them to passiveness include when their needs are not met, their hobbies and interests are ignored or not paid any attention. Following this child almost stops oral communication and starts ignoring parents, and grows up hardhearted feelings.

Many times passive kids make things done as per their will and indirectly start controlling their parents. By non-cooperative attitude force parents to agree to what they say and also creates negative trend by flimsy protests.

A Child can be made active if parents try to understand and remain careful in their behaviour for all the above mentioned situations. Situations could be improved if parents stop forcing kids to change, instead, try to bring changes in them. Changes could be brought into kids if proper steps are taken after understandings the reasons for change in them. Those parents rushing to clinical psychologist for very normal behavioural issues of their wards actually need to contemplate bettering their behaviour and atmosphere around. One got to be a childlike with their children. And, one needs to understand kid’s mistakes and failures from theirs age perspective.

This is why the child says….

Mother, if you are the voice, then I am word

If you are the word, then I am the music

If you are the music, then I am the dance

If you are the dance, then I am worship

Mother, if you are worship, then I am the prayer

Mother, if you are the prayer, then I am the Prasad

Mother, whatever am I is because of you indeed 

Certainly I became whatsoever you made me 

Then mother, how did you become right and me wrong?

– Jaydev Sonagara (Excerpt from his book “Parvarish – Making Children Successful”)

Did you like this article? Let us know, it would be our pleasure if you share your feedback, comments and suggestions with us. Follow the blog or our Facebook Page to receive regular updates of such articles.

Article in Gujarati

બાળકો નિષ્ક્રિય કેમ બની જતા હોય છે

બાળકનાં વર્તનને સમજવા, તેની આદતોને સમજવા, તેના રસ અને અભિરુચિને સમજવા બાળમાનસશાસ્ત્રને સમજવાની જરૂર છે.

કેટલીકવાર ખૂબજ active બાળકો ક્રમશઃ inactive કે passive બની જતા હોય છે અને પછી rude બની જતા હોય કે ignore કરતા પણ બની જાય છે. સામાન્ય રીતે પરિવારના પ્રથમ બાળકમાં આ પ્રકારનાં વર્તન વધારે જોવા મળે છે.

જયારે બાળકોને માતાપિતા સતત સૂચના કે સલાહ આપતાં રહે ત્યારે બાળકો ધીમે ધીમે passive બની જાય છે. પરિવારનું પ્રથમ સંતાન હોય ત્યારે તેની સતત સંભાળ, દેખભાળ, મદદ કે આધાર આપવાની માતાની આદતો બાળકને જમવા માટે, કપડા પહેરવા, shoes પહેરવા,દફતર તૈયાર કરવા, વાહનમાં બેસવા કે ઉતરવા જેવી દૈનિક ક્રિયાઓમાં સતત મળતી મદદ તેને inactive બનાવે છે.

પરિવારના બે બાળકો વચ્ચે અથવા સંયુક્ત કુટુંબના બાળકો વચ્ચે સ્પર્ધાત્મક માહોલ (sibling rivalry) ઉભો થાય ત્યારે, બે બાળકોના performance ને વારંવાર સરખાવવામાં આવે ત્યારે, બીજા સંતાનની ક્ષમતાની વારંવાર પ્રશંસા કરવામાં આવે ત્યારે, બીજા બાળકની હાજરીમાં તેની ટીકાટીપ્પણી કરવામાં આવે ત્યારે સંતાન ક્રમશઃ inactive કે passive બની જાય છે.

બાળકોમાં અતિશિસ્તનાં આગ્રહી માતાપિતા તેને સતત નિયંત્રિત કરવાની પરિસ્થિતિનું નિર્માણ કરે ત્યારે બાળક passive બને છે અથવા aggressive બને છે અને સૂચના, સલાહ કે આદેશને અવગણે છે, વિરોધ કરે છે, ગુસ્સો વ્યક્ત કરે છે અને ઘણીવાર તોડફોડ પણ કરે છે.

જયારે બાળકોને પોતાનાં સંઘર્ષ, હતાશા કે આધારપણા વિશે વાતચીત કરતા ન આવડે કે પછી પોતાની સમસ્યાઓનો ઉકેલ લાવતા ન આવડે કે પછી બાળક અસલામતી અનુભવે ત્યારે બાળક passive બને છે, aggressive બને છે.

જયારે તેની જરૂરિયાતોની પૂર્તિ ન થાય કે તેના શોખ કે રસને અવગણવામાં આવે તેની વાતને સંભાળવામાં ન આવે ત્યારે બાળક passive બને છે. પોતાની વાતચીતના દરવાજા બંધ કરે છે. માતાપિતાને અવગણે છે અને મનમાં કુંઠિત ભાવના લઈને મોટું થાય છે.

બાળકો passive બનીને ઘણીવાર પોતાનું ધાર્યું કરાવે છે. Indirectly parents ને control કરે છે. Non-cooperation ની ભાવનાથી પોતાની વાતને મનાવે છે અને ઘણીવાર સંદિગ્ધ વિરોધ કરીને નકારાત્મક વલણ ઉભું કરે છે.

ઉપરની પરિસ્થિતિને સમજીને માતાપિતા પોતાનાં વર્તનમાં ધ્યાન રાખે તો બાળકને active બનાવી શકાય છે. બાળકને બદલવાને બદલે પોતાનામાં બદલાવ લાવે, તો પરિસ્થિતિ સુધારી શકાય છે. તેના વર્તન પરિવર્તનના કારણોને સમજીને પગલાં લેવાય તો બાળક ને બદલી શકાય છે. બાળકના વર્તનની સામાન્ય સમસ્યાઓ માટે clinical psychologist પાસે દોડતા માતાપિતાઓએ હકીકતમાં પોતાના માહોલ અને વર્તનને બદલવાની જરૂર છે. બાળક સાથે બાળક થવાની જરૂર છે. બાળકની નિષ્ફળતાઓ કે ભૂલોને તેની ઉંમરના પરિપ્રેક્ષમાં સમજવાની જરૂર છે. એટલે તો બાળક કહે છે.

“મા તું અગર સ્વર હૈ, તો મેં હૂં શબ્દ.

તું હૈ અગર શબ્દ, તો મેં હૂં સંગીત.

તું અગર હૈ સંગીત, તો મેં હૂં નર્તન.

તું અગર નર્તન હૈ, તો મેં હૂં તેરા અર્ચન.

મા તું અગર અર્ચન હૈ, તો મેં હૂં પ્રાર્થના.

મા તું પ્રાર્થના હૈ તો મેં હૂં પ્રસાદ.

મા મેં જો ભી હૂં તેરી વજહ સે હૂં.

તુંને જૈસા બનાયા વૈસા મેં બન ગયા

ફિર મા તું સહી ઔર મેં ગલત કૈસે બન ગયા?”

જયદેવ સોનગરા (લેખકના પુસ્તક ‘પરવરિશ – સંતાનોની સફળતા માટે’ માંથી.)

શું આપને આ લેખ ગમ્યો? આપનો પ્રતિભાવ આપશો તો મને પણ ગમશે. જો આપ આવા લેખો નિયમિત મેળવવા ઈચ્છતા હોવ તો નીચે/બાજુમાં આપેલ ઓપ્શન પર તમારા ઈમેલ વડે સબસ્ક્રાઈબ કરો.

Jaydev Sonagara on Facebook – https://web.facebook.com/jaydev.sonagara/

Jaydev Sonagara on Twitter – https://twitter.com/jaydev_sonagara


One thought on “Why do children become inactive

  1. It’s a beautiful article.I Wii ask my teachers to implement the same psychology of dealing with students who shirk or detest writing, or have behavioral problems, as it can get amazing improvement the different approach to writing, studying n behavior.


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )


Connecting to %s